Thứ Năm, 8 tháng 5, 2014

KHỞI NGHIỆP: Chọn chiến lược đầu gà hay đuôi trâu?

Tư vấn VỰC DẬY DOANH NGHIỆP KHÓ KHĂN chia lợi nhuận: vnmano.com


Thời xưa, theo lẽ thường việc hoàng đế “lâm hạnh” với phi tần/mỹ nữ nào xuất phát từ chính sở thích và sự lựa chọn của Ngài. Tuy nhiên, trên thực tế việc sắp xếp thứ tự danh sách “lâm hạnh” đều do thái giám đảm nhiệm. Khỏi phải nói, các phi tần/mỹ nữ đều mong muốn và tìm mọi cách để được ở vị trí đầu tiên trên danh sách ấy - “đầu gà hơn đuôi trâu”.
Mảnh thị trường mà đối thủ chưa dự phần. (ảnh: nguồn internet)
Không khác chi các phi tần/mỹ nữ, doanh nghiệp cũng mong muốn đứng vị trí đầu tiên trong danh sách lựa chọn của khách hàng. Các doanh nghiệp khởi nghiệp với tài hèn sức mọn lại càng khát khao điều đó hơn. Doanh nghiệp khởi nghiệp chọn một mảnh thị trường mà các đối thủ lớn sơ ý bỏ qua hoặc cố tình ngó lơ để khai cuộc sẽ thuận lợi hơn rất nhiều so với cạnh tranh trực diện. Thực hư thế nào?
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Tôi tài hèn sức mọn nên quyết định lựa chọn chiến lược phòng ngự trong khởi nghiệp kinh doanh dựa theo bài viết KHỞI NGHIỆP KINH DOANH: chọn phòng ngự hay tấn công? (link). Nói thì dễ nhưng thực thi thế nào đây?
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Chiến lược nào cũng cần có phương tiện vật chất để hiện thực hóa. Với những con Chồn trong bài viết trên, phương tiện phương tiện vật chất là hang. Còn với doanh nghiệp khởi nghiệp, phương tiện vật chất để triển khai chiến lược phòng ngự đó là thị trường ngách.
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Thị trường có nhiều ngách cho các doanh nghiệp khởi nghiệp lựa chọn không?
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Tại các sa mạc hầu như không có ngách nên sự đa dạng sinh học rất thấp, thậm chí không có sự sống. Trong khi đó, tại các dải san hô dưới đáy đại dương sự đa dạng vô cùng phong phú vì có vô số ngách cho sinh vật biển sinh sống.
Đa dạng sinh học ở sa mạc. (ảnh: nguồn internet)


Đa dạng sinh học ở dải san hô. (ảnh: nguồn internet)
-   Rõ ràng, việc tìm một thị trường ngách trên sa mạc sẽ khó khăn hơn nhiều so với tìm trong dải san hô. May mắn thay, thế giới ngày càng phẳng nhờ phương tiện internet nên khoảng cách giữa sa mạc và dải san hô xem như bằng 0.
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Khoảng cách bằng 0 giữa sa mạc và dải san hô có ý nghĩa gì đối với khởi nghiệp kinh doanh?
Khoảng cách bằng 0 giữa Đại dương và Sa mạc. (ảnh: nguồn internet)
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Nếu thị trường địa phương cấp làng, xã, huyện,... khô cằn như sa mạc thì dù sao thị trường quốc gia/khu vực/toàn cầu vẫn có vô số ngách như trong dải san hô. Do đó, ở bất cứ địa phương nào người ta cũng có thể khởi nghiệp kinh doanh.
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Như thế nào thì được gọi là một ngách tốt?
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Thứ nhất, ngách ấy phải đủ lớn để doanh nghiệp khởi nghiệp tồn tại và phát triển trong đó.
-   Thứ hai, ngách ấy phải đủ nhỏ để các doanh nghiệp hùng mạnh bỏ qua không thèm nhảy vào.
-   Thứ ba, ngách ấy phải liên thông ra đại dương để một ngày nào đó doanh nghiệp vươn ra biển lớn.
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Tại sao các doanh nghiệp hùng mạnh lại thường bỏ qua các thị trường ngách?
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Dĩ nhiên, không phải vì doanh nghiệp hùng mạnh thương yêu doanh nghiệp khởi nghiệp. Họ bỏ qua thị trường ngách vì hai lý do sau:
-   Thứ nhất, thị trường ngách ấy quá nhỏ nên có tham gia chẳng bỏ bèn gì cho cam.
-   Thứ hai, mô hình kinh doanh của họ không hiệu quả trong thị trường ngách ấy.
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Chẳng lẽ suốt đời doanh nghiệp khởi nghiệp cứ núp mãi trong thị trường ngách sao?
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Ấy… ấy! Đang bàn về giai đoạn khởi nghiệp kinh doanh mà! Một khi doanh nghiệp trở nên lớn mạnh thì điều chỉnh chiến lược cạnh tranh cũng chưa muộn. Từ chiến tranh du kích chuyển sang chiến tranh tổng lực.
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Ông có thể cho một vài ví dụ minh họa về thị trường ngách xem sao?
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Ví dụ 1: Ca sĩ Khánh Ly (tên cúng cơm là Nguyễn Thị Lệ Mai, sinh ngày 6/3/1945 tại Hà Nội, nghệ danh Khánh Ly được bà ghép từ tên hai nhân vật Khánh Kỵ và Yêu Ly trong Đông Chu Liệt Quốc) chuyên hát những tác phẩm của Trịnh Công Sơn. Thị trường ngách của bà là cộng đồng khán giả mê nhạc Trịnh. Ngách này đủ lớn để bà thành công cả về danh tiếng lẫn tiền bạc. Tuy nhiên, ngách này cũng đủ nhỏ để không có mấy kẻ khác nhảy vào với tham vọng chia sẻ thị phần. Ngoài ra, bà cũng có đủ tài năng nghệ thuật để làm “đầu sư tử” chứ không đơn thuần là đầu gà” trong ngách này! Hãy thưởng thức bài hát Diễm Xưa do Khánh Ly trình bày tại link.
Ca sĩ Khánh Ly và bút tích. (ảnh: nguồn internet)
-   Ví dụ 2: Một số thầy cô dạy thêm ở nhà cho các em học sinh thân yêu do mình phụ trách chính khóa tại trường. Ngách này đủ lớn để các thầy cô hài lòng về thu nhập. Tuy nhiên, ngách này cũng đủ nhỏ để không có mấy kẻ khác nhảy vào chia sẻ thị phần. Ngoài ra, các thầy cô cũng có đủ uy quyền để làm “đầu gà” trong ngách này! Không biết đến bao giờ các thầy cô mới dạy thêm được cho học sinh không thuộc lớp chính khóa của mình?
Ngách dạy thêm cho học sinh chính khóa. (ảnh: nguồn internet)
-   Ví dụ 3: Chị Đỗ Quỳnh Nhanh khi sinh con đầu lòng ở bệnh viện Từ Dũ thấy ông xã vất vả nấu nướng, mang đi mang về mà thức ăn lại không ngon, không lợi sữa cho con bú. Từ đó, chị nảy ra ý tưởng mở quán cơm dành cho sản phụ và quán CƠM BÀ ĐẺ đã ra đời tại địa chỉ 1C Cao Thắng, P.2, Q.3, Tp.HCM. Ngách này đủ lớn để chị thành công về mặt kinh doanh nhưng cũng đủ nhỏ để không có mấy kẻ khác nhảy vào chia sẻ thị phần. Ngoài ra, chị cũng có đủ năng lực kinh doanh để làm “đầu gà” trong ngách này!
Thị trường ngách cơm cho bà đẻ. (ảnh: nguồn internet)
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Tôi muốn ông gợi mở thêm một số ý tưởng về thị trường ngách?
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Ok! Hãy xem hình kèm lời bình vắn tắt sau đây rồi sáng tạo các ý tưởng về thị trường ngách liên quan nhé!
Dịch vụ cứu hộ trong bồn tắm!? (ảnh: nguồn internet)


Dịch vụ huấn luyện dám ước mơ!? (ảnh: nguồn internet)


Dịch vụ hoán đổi!? (ảnh: nguồn internet)


Sản phẩm bia bú!? (ảnh: nguồn internet)


Sản phẩm gậy chống cận thị!? (ảnh: nguồn internet)


Dịch vụ thiết kế kiến trúc sinh thái!? (ảnh: nguồn internet)


Sản phẩm lẩu sữa mẹ!? (ảnh: nguồn internet)


Khách hàng là thanh niên nghiêm túc!? (ảnh: nguồn internet)


Sản phẩm bún lưỡi!? (ảnh: nguồn internet)


Câu hỏi gợi mở sáng tạo:
1.      Bạn hãy nêu 10 ý tưởng thị trường ngách đối với các sản phẩm ở khu vực nông thôn nếu bạn khởi nghiệp kinh doanh?
2.      Bạn hãy nêu 10 ý tưởng thị trường ngách đối với các dịch vụ ở khu vực đô thị nếu bạn khởi nghiệp kinh doanh?

Trần Ngọc Truyền & Lý Trường Chiến
----------------------------------------------------------------------------------------------
Tư vấn VỰC DẬY DOANH NGHIỆP KHÓ KHĂN chia lợi nhuận: vnmano.com