Thứ Sáu, 13 tháng 6, 2014

TƯ DUY HỆ THỐNG: Anh ơi, đừng như thầy bói sờ voi nhé!

Tư vấn VỰC DẬY DOANH NGHIỆP KHÓ KHĂN chia lợi nhuận: vnmano.com


Thuở xưa, có một con voi hoang dã thường xuyên phá hoại mùa màng. Già làng phái một toán thầy bói mù vào rừng để nghiên cứu tìm hiểu nhằm thuần dưỡng khai thác. Ông sờ đuôi thì bảo voi như cái chổi, ông sờ vòi thì bảo voi như con đỉa,... Vì nhận thức một cách phiến diện nên chẳng những không chế ngự được mà còn bị voi giày. Cũng vậy, trong yêu đương, một số chàng trai đã tìm hiểu người yêu chẳng khác chi thầy bói mù nên chịu nhiều bi kịch trong hôn nhân.
Anh ơi, đừng như thầy bói sờ voi nhé! (ảnh: nguồn internet)
Để sáng tạo đổi mới trong kinh doanh, chúng ta phải sờ doanh nghiệp. Điều quan trọng là sờ như thế nào để có thể đổi mới doanh nghiệp theo hướng mục tiêu đề ra. Tư duy hệ thống là một công cụ tuyệt vời cho vấn đề này. Thực hư thế nào?
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Ích lợi của tư duy hệ thống là gì?
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Tư duy hệ thống cho chúng ta phương pháp nghiên cứu tìm hiểu đối tượng để từ đó điều khiển, vận hành, khai thác đối tượng đó nhằm đạt mục tiêu đề ra. Chẳng hạn, ứng dụng tư duy hệ thống để nghiên cứu doanh nghiệp, từ đó đưa ra các giải pháp đổi mới, phát triển doanh nghiệp. Trên thực tế, hệ thống khó điều khiển nhất trong vũ trụ không phải là doanh nghiệp mà là những cô nàng đỏng đảnh!


-   Tư duy hệ thống giúp kiến giải tiến trình phát triển, chủ động thích ứng, kiểm soát được đầu vào, đầu ra mà không bị tư duy cảm tính lúc thờ ơ, lúc nóng vội để bớt hư bột hư đường!
Lợi ích của tư duy hệ thống. (ảnh: nguồn internet)
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Nội dung cốt lõi của tư duy hệ thống là gì?
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Tư duy hệ thống có 3 nội dung cốt lõi đó là: 1) Phân rã hệ thống thành các phần tử; 2) Giải mã mối liên hệ giữa các phần tử; 3) Điều chỉnh hệ thống bằng cách điều chỉnh phần tử và/hoặc mối liên hệ. Cụ thể như sau:
-   Thứ nhất, phân rã hệ thống thành các phần tử. Đây là chia để trị, chia cái lớn thành cái nhỏ, nhận thức cái lớn thông qua cái nhỏ, điều chỉnh cái lớn thông qua điều chỉnh cái nhỏ.
-   Ví dụ, nếu xem nguồn nhân lực của doanh nghiệp như một hệ thống thì có thể chia thành 3 phần tử (nhóm) là: lãnh đạo, quản lý cấp trung và nhân viên. Từ đó có chiến lược và chính sách đào tạo, đãi ngộ, sử dụng khác nhau cho mỗi nhóm.
Phân rã hệ thống thành các phần tử. (ảnh: nguồn internet)
-   Ở cấp độ tổng thể hơn, nếu xem doanh nghiệp trại hòm như một hệ thống thì có thể phân chia thành các phần tử theo từng cấp độ như sau.
Trại hòm dưới nhãn quan tư duy hệ thống.
-   Thứ hai, giải mã mối liên hệ giữa các phần tử của hệ thống. Đây là việc khó! Chẳng hạn, (hệ thống) cơ thể người được phân chia thành các phần tử (hệ cơ quan) như: thần kinh, sinh dục, vận động, tuần hoàn, hô hấp, bài tiết,... Tuy nhiên, não bộ vừa thuộc hệ thần kinh vừa thuộc hệ sinh dục! Thậm chí, Thổ Địa còn quả quyết rằng với gần 100% dân chúng, cái tay thỉnh thoảng thuộc về hệ sinh dục!
-   Ví dụ, một công ty sản xuất nước rửa tay đã tung ra mẫu quảng cáo dựa trên mối liên hệ giữa các phần tử như sau. Rõ ràng, những người có kỹ năng giao tiếp càng tốt thì càng cần phải rửa tay trước khi ăn!
Mối liên hệ giữa các phần tử. (ảnh: nguồn internet)
-   Ví dụ, mối liên hệ giữa các phần tử trong hệ thống tổ hợp marketing 4P (Product, Price, Place, Promotion) đóng vai trò quan trọng vì phải đồng thời hướng đến một thị trường mục tiêu cụ thể. Chẳng hạn, doanh nghiệp hạ giá (điều chỉnh phần tử Price) nhưng công tác truyền thông (phần tử Promotion) yếu kém, khách hàng không hề biết chuyện này thì việc giảm giá trở nên vô nghĩa.
-   Ví dụ, có doanh nghiệp tung tiền ra quảng cáo (điều chỉnh phần tử Promotion) rầm rộ trên truyền hình và mạng xã hội trong khi chưa kịp xây dựng được kênh phân phối (phần tử Place) có độ phủ đủ lớn.
Mối liên hệ giữa các phần tử. (ảnh: nguồn internet)
-   Thứ ba, điều chỉnh hệ thống bằng cách điều chỉnh phần tử và/hoặc mối liên hệ.  Hệ thống cần được điều chỉnh để thích nghi tốt hơn với sự thay đổi của môi trường xung quanh. Các doanh nghiệp điều chỉnh sản phẩm/dịch vụ, điều chỉnh tổ hợp marketing, điều chỉnh chiến lược cạnh tranh để duy trì sự phát triển.
Điều chỉnh hệ thống nhờ điều chỉnh phần tử. (ảnh: nguồn internet)


Điều chỉnh hệ thống nhờ điều chỉnh phần tử. (ảnh: nguồn internet)
-   Ví dụ, trong một số doanh nghiệp, quan hệ giữa các bộ phận giống như những toán biệt kích chuyên đánh lén lẫn nhau. Tuy nhiên, CEO đã điều chỉnh bằng cách biến các bộ phận trở thành khách hàng nội bộ của nhau.  Sự điều chỉnh mối liên hệ này làm cho doanh nghiệp - với tư cách một hệ thống - trở nên hiệu quả hơn.
Điều chỉnh hệ thống nhờ điều chỉnh mối liên hệ. (ảnh: nguồn internet)
-   Ví dụ, trong một số doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp thiên về khoa học công nghệ, phòng kỹ thuật thường ngồi lên đầu phòng marketing, họ nặn ra các sản phẩm rồi giao cho phòng marketing tung ra thị trường. Tuy nhiên, CEO đã điều chỉnh bằng cách buộc phòng kỹ thuật phải chơi theo nhịp điệu của nhạc trưởng là chủ xị phòng marketing.
Điều chỉnh hệ thống nhờ điều chỉnh mối liên hệ. (ảnh: nguồn internet)
Anh chàng khởi nghiệp:
-   Tôi muốn rèn luyện tư duy hệ thống?
Nhà Tư vấn sáng tạo:
-   Hãy đón đọc các bài viết tiếp theo về chủ đề ứng dụng tư duy hệ thống trong sáng tạo đổi mới. Còn bây giờ hãy xem các hình sau và suy ngẫm!
Phần tử, mối liên hệ và sự điều chỉnh? (ảnh: nguồn internet)


Phần tử, mối liên hệ và sự điều chỉnh? (ảnh: nguồn internet)


Phần tử, mối liên hệ và sự điều chỉnh? (ảnh: nguồn internet)


Phần tử, mối liên hệ và sự điều chỉnh? (ảnh: nguồn internet)


Phần tử, mối liên hệ và sự điều chỉnh? (ảnh: nguồn internet)


Phần tử, mối liên hệ và sự điều chỉnh? (ảnh: nguồn internet)


Phần tử, mối liên hệ và sự điều chỉnh? (ảnh: nguồn internet)


Phần tử, mối liên hệ và sự điều chỉnh? (ảnh: nguồn internet)


Phần tử, mối liên hệ và sự điều chỉnh? (ảnh: nguồn internet)


Phần tử, mối liên hệ và sự điều chỉnh? (ảnh: nguồn internet)

Câu hỏi gợi mở sáng tạo:
1.    Xem sản phẩm, dịch vụ của doanh nghiệp như một hệ thống, hãy đổi mới hệ thống này.
2.    Xem tổ hợp marketing của doanh nghiệp như một hệ thống, hãy đổi mới hệ thống này.
3.    Xem chiến lược cạnh tranh của doanh nghiệp như một hệ thống, hãy đổi mới hệ thống này.
4.    Xem toàn bộ doanh nghiệp như một hệ thống, hãy đổi mới hệ thống này.
5.    Xem bà/ông xã như một hệ thống tài chính, hãy đổi mới hệ thống này.
6.    Xem bà/ông xã như một hệ thống chiến tranh, hãy đổi mới hệ thống này.
7.    Xem bà/ông xã như một hệ thống giáo dục, hãy đổi mới hệ thống này.
8.    Xem bà/ông xã như một hệ thống giải trí, hãy đổi mới hệ thống này.


Trần Ngọc Truyền & Lý Trường Chiến
----------------------------------------------------------------------------------------------
Tư vấn VỰC DẬY DOANH NGHIỆP KHÓ KHĂN chia lợi nhuận: vnmano.com